مهریه یکی از مهمترین و داغترین موضوعاتی است که همیشه در حوزه ازدواج مورد بحث و مناقشه بوده است. میزان مهریه، نحوه اجرای آن و حمایت قانونی از مهریه از جمله اصلیترین مباحثی است که در مورد مهریه وجود دارد. قوانین و اصلاحات مختلفی در مورد مهریه وضع میشود تا چالشهای که در این زمینه وجود دارد رفع شود. یکی از این قوانین، قانون جدید مهریه ۱۴ سکه است که به منظور حفظ حقوق بانوان، امکان صلح و توافق زوجین و کاهش اختلافات خانوادگی و افزایش ثبات زندگی مشترک وضع میشود.
همچنین این قانون موجب جلوگیری از تبدیل مهریه به ابزار فشار و محدودیت ازدواج، کاهش فشار مالی بر مرد و ممانعت از زندانی شدن مردها به دلیل مهریههای غیرمعقول و بالا میشود. اگر میخواهید با جزئیات قانون جدید مهریه ۱۴ سکه در سال ۱۴۰۴ آشنا شوید و بدانید که این قانون شامل چه کسانی میشود، تا انتهای این مقاله با ما همراه باشید.
قانون جدید مهریه ۱۴ سکه
قانون جدید مهریه ۱۴ سکه با هدف کاهش سقف ضمانت اجرای کیفری مهریه وضع شده است. طبق این طرح جدید حداکثر تا سقف ۱۴ سکه بهار آزادی امکان اعمال ضمانت اجرای کیفری مانند حبس برای ملزم کردن فرد به پرداخت مهریه وجود دارد. لازم به ذکر است در صورتی که تعداد مهریه از ۱۴ سکه بیشتر باشد وصول آن تنها از طریق روشهای حقوقی و با اثبات توانایی مالی مرد امکانپذیر است.
با توجه به اینکه در سالیان اخیر مردان زیادی به واسطه عدم توانایی پرداخت مهریه روانه زندان شدهاند قانون جدید مهریه ۱۴ سکه موجب کاهش تعداد زندانیانی میشود که بخاطر ناتوانی در پرداخت مهریه زندانی شدهاند.
همچنین این قانون موجب کاهش تعداد پروندههای مرتبط با مهریه میشود و فشار زیادی که بر سیستم قضایی وارد میشود را کاهش میدهد. این قانون هم چنین زوجین را به سمت تعیین مهریههای معقول و متعارف سوق میدهد و از انواع مشکلات اجتماعی و اقتصادی ناشی از مهریه جلوگیری میکند. بر خلاف تصور عامه مردم، این قانون مانع از دستیابی زنان به حق و حقوق قانونیشان نمیشود، بلکه شیوه اجرای مهریه را تغییر داده است.
تعادل در روابط زوجین، کاهش فشار مالی و حمایت از تشکیل خانواده از جمله مهمترین اهداف قانون جدید مهریه ۱۴ سکه است. با حذف مهریههای سنگین تمایل مردان به ازدواج افزایش پیدا میکند و این موضوع موجب افزایش نرخ ازدواج و همچنین افزایش جمعیت و نیروی کار میشود.
تصویب قانون جدید مهریه در مجلس
طرح جدید مهریه که شامل کاهش سقف ضمانت اجرای کیفری مهریه می شود هنوز توسط مجلس شورای اسلامی تصویب نشده است و در مراحل اولیه بررسی قرار دارد و به صورت قانون در نیامده است. این طرح صرفا یک پیشنهاد است که هنوز توسط نمایندگان مجلس در حال بررسی است و به تصویب نهایی نرسیده است. بنابراین تا زمانی که این طرح تصویب نشود همان قانون قبلی ۱۱۰ سکه ضمانت اجرایی دارد و افراد میتوانند مهریه خود را تا سقف ۱۱۰ سکه با ضمانت قانونی دریافت کنند.
قانون جدید مهریه از کی اجرا میشود؟
با توجه به اینکه هنوز قانون جدید مهریه ۱۴ سکه به تصویب نمایندگان مجلس شورای اسلامی نرسیده است پس طبیعتا زمان اجرای آن نیز مشخص نشده است. پس از اتمام بررسی این طرح توسط نمایندگان مجلس و تصویب آن، باید شورای نگهبان نیز این طرح را تایید کند تا زمان ابلاغ آن نیز مشخص شود. با توجه به اینکه در مورد این طرح اختلاف نظرهای وجود دارد احتمالاً فرایند بررسی و تصویب این طرح زمانبر خواهد بود. پس از تصویب این طرح، از تاریخی که در خود این قانون مشخص شده است لازم الاجرا خواهد بود.
قانون جدید مهریه چند سکه است؟
طبق طرح جدیدی که در مجلس شورای اسلامی در حال بررسی است و هنوز به تصویب نرسیده است، ۱۴ سکه به عنوان سقف ضمانت اجرایی تعیین شده است و مهریههای بالاتر از ۱۴ سکه نیازمند بررسی توانایی مالی مرد و اثبات استطاعت مالی اوست.
قانون جدید مهریه شامل چه کسانی میشود؟
قانون جدید مهریه برای تمام افرادی که قبلاً ازدواج کردهاند و یا قصد ازدواج دارند قابلیت اجرایی دارد. البته در مورد سقف ۱۴ سکه الزام و اجباری وجود ندارد و زوجین این اختیار را دارند که سقف مهریه را افزایش دهند و آن را در قالب صلح یا قرارداد مشخص کنند.
آیا در قانون جدید مهریه زندان دارد؟
یکی از مهمترین چالشهای که در مورد مهریه وجود دارد، زندانی شدن مرد به علت عدم توانایی پرداخت مهریه است. در سالیان اخیر مردان زیادی به دلیل ناتوانی در پرداخت مهریه تعیین شده راهی زندان شدهاند و این موضوع نه تنها مشکلات اقتصادی و اجتماعی زیادی را برای آنها بوجود آورده است بلکه موجب افزایش تعداد زندانیان مهریه نیز شده است. افزایش تعداد زندانیان مهریه و افزایش تعداد پروندههای مهریه تبعات زیادی را به دنبال داشته است.
این مسأله هم موجب افزایش فشار بر سیستم قضایی کشور شده است و هم بسیاری از پسران جوانی که قصد ازدواج و تشکیل خانواده را دارند دچار شک و تردید کرده است زیرا نگران این مسئله هستند که آنها نیز به سرنوشت مشابهی گرفتار شوند.
یکی از اهداف اجرای این طرح این است که مردانی که توانایی پرداخت مهریه را ندارند و در واقع بدهکار هستند، روانه زندان نشود و از روشهای دیگری مانند پابند الکترونیکی برای نظارت و کنترل آنها استفاده شود. این کار هم موجب کاهش تعداد زندانیان مهریه میشود و هم به مرد این فرصت را میدهد تا بیرون از محیط زندان کار کند و مهریه همسرش را پرداخت کند.
حق ثبت مهریه از کی اجرا میشود؟
زنانی که قصد مطالبه مهریه خود را دارند باید هزینه ثبت رسمی درخواست مهریه خود را به دفاتر اسناد رسمی و یا مراجع قضایی پرداخت کنند. زمانی که زوجه به صورت قانونی و رسمی قصد پیگیری و مطالبه مهریه خود را داشته باشد، حق ثبت مهریه اجرایی میشود.
زنانی که خواهان دریافت مهریه خود تا سقف ۱۱۰ سکه هستند ملزم به به پرداخت حق ثبت مهریه هستند تا درخواست آنها وجاهت قانونی داشته باشد و قابل پیگیری باشد. حق ثبت مهریه شامل درصدی از کل مهریه میشود و بر اساس نرخ روز سکه تعیین میشود. بنابراین تعداد سکه و قیمت روز سکه، مبلغ حق ثبت را تعیین میکند.
جمعبندی
قانون جدید مهریه ۱۴ سکه گامی مهم در زمینه اصلاح قانون مهریه است که هم چالشهای مالی در زندگی مشترک را به حداقل میرساند و هم میان حقوق زوجین تعادل ایجاد میکند. بر اساس قانون جدید مهریه، تا سقف ۱۴ سکه نیازی به بررسی تمکن مالی زوج ندارد و مرد مکلف به پرداخت آن است اما برای بیشتر از ۱۴ سکه بررسی توانایی مالی مرد و اثبات توانایی مالیاش الزامی است. این قانون مجازات زندان برای مهریه را حذف و روشهای دیگری مانند پابند الکتریکی را جایگزین آن میکند.
سؤالات متداول
آیا امکان تعیین نکردن مهریه در نکاح دائم میسر است؟
بله، امکان تعیین نکردن مهریه در نکاح دائم وجود دارد و خدشهای به قانونی بودن عقد وارد نمیکند اما در صورتی که زوجه مهریه خود را مطالبه کند برای آن مهرالمثل تعیین میشود.
قانون جدید مهریه ۱۴ سکه از کی اجرا میشود؟
قانون جدید مهریه ۱۴ سکه تنها در صورتی که توسط مجلس تصویب و سپس توسط شورای نگهبان تایید شود لازم الاجرا است. با توجه به اینکه این طرح هنوز توسط مجلس تصویب نشده است زمان اجرای آن نیز نامشخص است.
